• Haus der Deutsche Geschichte

    Het laatste doel in het drieluik van musea in Bonn was het grote museum van Duitse geschiedenis. Een groot gebouw met daarin de naoorlogse geschiedenis van beide Duitslanden. Gratis toegankelijk, al kwam ik daar pas achter toen ik al in Bonn was. Een uitgebreide vaste tentoonstelling, maar ook wisseltentoonstellingen zoals de beste politieke nieuwsfotografie van 2025.

    Er is veel visueel materiaal in vitrines en op beeldschermen uitgestald. Mijn eerste bezoek duurde 4 uur en was een uitputtingsslag. Plan je pauzes, want in de hoofdtentoonstelling is er maar één plek waar je even pauze kan nemen.

    Wat is er te zien?

    • Een stevige tentoonstelling over de verhouding van verschillende generaties Duitsers tot de Holocaust
    • Een restje Romeins badhuis in de kelder
    • Een grote chronologische tentoonstelling
      • Startend in 1945, temidden van de puinhopen, richting de oprichting van de Bondsrepubliek en de DDR
      • De splitsing van de Duitslanden is visueel uitgebeeld met een rode lijn op de vloer. Enerzijds en anderzijds wisselen zich af
      • Politieke, culturele, consumentistische en sportieve ontwikkelingen. Veel persoonlijke verhalen maken grote trends tastbaar.
      • Uiteindelijk werkt alles toe naar sleuteljaar 1989, met de val van de Muur en de Duitse eenwording.
      • Daarna lijkt alles… makkelijk? Het waaiert uiteen in de jaren ’90, jaren nul, jaren ’10 met herkenbare onderwerpen.
      • En wat ga je daar nu van laten zien? Dat lijkt me een stevige discussie waard die ongetwijfeld door curatoren wordt gevoerd. Het wordt bijna een soort DESTEP analyse van die jaren. Geschiedenis wordt altijd diffuser naar mate je er dichter bij staat.

    Overigens zou ik eens een goed boek moeten lezen over de politiek-bestuurlijke chaos die de Duitse eenwording werd.

    Noodwoningen uit 1945
    Verschillende locaties waar je in een mini-parlement kan zitten
    Klimaatverandering als een van de laatste toevoegingen. Na de overstromingen in het Ahr-dal werd in een huis, in de modder, deze stilgevallen gasmeter aangetroffen.

    ____

  • Mokusei

    Je valt binnen in een digitaal overleg waar ieder elkaar kent en er krachtsverhoudingen zijn, die je voelt maar niet kan duiden. Je zet maar wat bakens en tast in het duister.

    Later lees je in de trein een novelle van Cees Nooteboom. Misschien dat dit een betere oplossing is.

    Toen hij klaar was zei hij: You are very beautiful! Het beperkte van die zin beviel hem. Pas als de anderen weinig verstonden konden ze alles begrijpen. Dat was heel rustgevend, taal verpestte tussen taalgenoten altijd veel, omdat er, dacht hij, altijd gelogen werd zodra het spreken begon.

    In Mokusei ontmoeten we een westerling, een fotograaf, in Japan op zoek naar het ware Japan en de ware vrouw. Je bent op zoek naar iets dat niet bestaat, zegt een vriend tegen hem. Een Belgische verslaggever in een kroeg, de enige die ook Nederlands spreekt, waarschuwt hem dat hij dit veel vaker heeft gezien. Westerlingen op zoek naar het Japan uit de boekjes, dat niet bestaat, alleen in hun hoofd.

    Een aardige novelle, heel literaturig, vol motieven en bijvoegelijke naamwoorden. Is het toeval dat onze hoofdpersoon een fotograaf is, wanhopig op zoek naar het vastleggen van de werkelijkheid? Vast niet. 

    ____

  • De kassei

    Tegen de avond doe ik een rondje nieuwssites. Op de Belgen gaat het nog steeds over de overwinning van Wout van Aert in Roubaix. Er staat onder meer een interview op met de snackbarhouder die friet mocht leveren de avond na de overwinning. Een feestje met 48 porties friet met mayonaise.

    Het onderwerp leeft onder de mensen, blijkbaar.

    Zondagmiddag keek ik een flard van de wedstrijd, op 100 kilometer van de finish, en ging toen in de tuin zitten.

    De acers vormen er nieuwe blaadjes.

    In mijn boek werd de evolutie van een spinnensoort beschreven. Fictief, overigens.

    Ik verzette de tuinstoel toen de zon achter de boom verdween.

    De zon zakte verder en uiteindelijk ging ik naar binnen. Er was nog 6 kilometer te gaan. Er volgde een eindspurt op de wielerbaan.

    Veel later keek ik de samenvatting terug en zag het alternatief universum dat had kunnen bestaan als ik niet in de tuin was gaan zitten.

    Fediverse Reacties
    2 reacties op De kassei

    ____

  • Dwars door de Meinweg

    Vorige week reed ik een rondje over de gravelpaden van de Meinweg. Via Fietssport.nl had ik een rondje overgenomen en was naar Limburg gereden met de fiets op de auto.

    Beste foto. Fietsen en fotograferen gaat matig samen.

    Wat mij betreft een van de mooiste gebieden van Nederland om een rondje onverhard te maken:

    • Het is er erg rustig op een dag als Goede Vrijdag, zeker aan de Duitse kant kan je lang fietsen zonder mensen te komen. Feitelijk ben je nooit ver van de bewoonde wereld, tegelijkertijd voelt het als ver weg van de wereld door de rust en omdat je vooral onverhard rijdt.
    • Er zit veel variatie in het landschap, op overgang tussen nat en droog, met droge bossen, zandafgravingen, vennen, kleine moerassen. Maar ook cultuurland waar asperges gekweekt worden en paarden in kleine weides staan.
    • Rijden in droog voorjaar lijkt me ideaal. Als het drie dagen geregend heeft wordt het veel modder, als het warm wordt, wordt het hier al snel te warm
    • Je zit in een gebied met verrassende hoogteverschillen. Dit zijn de zogenaamde Maasterrassen, hoogteverschillen in het landschap die zijn uitgesleten door de Maas in het lange verleden
    • Hoewel een natuurgebied, zijn er sporen van menselijk geschiedenis te vinden. Uiteraard de Tweede Wereldoorlog. Om dit plateau te verdedigen legden duizenden dwangarbeiders tankgrachten en bunkers aan die nog steeds zichtbaar zijn. Daarnaast ligt er een afgesloten spoorlijn dwars door de Meinweg (de IJzeren Rijn)
    Hoogtekaart Meinweg, via
    Fediverse Reacties
    Geen reacties op Dwars door de Meinweg

    ____

  • Vermiste Romeinen

    Het tweede museum in Bonn was het LVR-Landesmuseum. De slogan van het museum is een reis door 40.000 jaar geschiedenis, iets dat ze waar kunnen maken omdat dit het museum is waar de Neanderthaler ligt. De Neanderthaler? Ja, de 19e eeuwse vondst van de oermens in het nabijgelegen Neanderthal is hier te bewonderen.

    Er was een fascinerend filmpje over hoe je een punt van steen maakt.

    Maar ik kwam voor de Romeinen. Als je de wiki van het museum leest, verwacht je van alles. En sinds Xanten weet ik dat er in Duitsland van alles te vinden is. De hele middenverdieping bleek ontmanteld te zijn om te worden herbouwd.

    Chagrijnig liep ik verder naar de Middeleeuwen. Ja, dit is een chronologisch museum.

    Tegen de tijd dat de barok aankwam was ik weer wat opgeknapt. Het bleek ook meer een museum vol schilderijen te zijn, dan vol artefacten. Vervolgens liep dat helemaal door naar de 21e eeuw.

    Permanente tentoonstelling museum.

    Goedmaker was de wisseltentoonstelling over arbeid. Schöne neue Arbeitswelt: Traum und Trauma der Moderne loopt nog tot dit weekend (tip!) en gaat op in op de relatie tussen mens en arbeidsomgeving. In het industriële Nordrhein-Westfalen altijd een relevant onderwerp. Tussen doem en paradijs in de periode 1900-1940.

    Wisseltentoonstelling

    Als blogger behoor ik natuurlijk tot de pers (ahum) en kan ik gebruik maken van de foto’s uit de perskit. Die laten zien wat ik wil benadrukken: hoe goed alle schilderijen zijn uitgelicht.

    Fediverse Reacties
    Geen reacties op Vermiste Romeinen

    ____

  • Leesplezier

    Bij de supermarktbieb stond De 100jarige man die uit het raam klom en verdween, een titel van een paar jaar terug (2011 voor de Nederlandse vertaling) die destijds een hit was maar ik nooit las.

    Op de kaft stond een stempel van een zwerfboekorganisatie elders in de provincie. Het leek nog ongelezen en ik besloot te beginnen.

    We komen terecht in het aanstekelijke verhaal van Allan Karlson. Hij zit in het bejaardentehuis en wordt 100, maar heeft geen zin in zijn verjaardag, en besluit te ontsnappen. Wat volgt is een onwaarschijnlijk avontuur dat je hardop doet lachen. Dit wordt gecombineerd met het levensverhaal van dezelfde man, dat ook erg komisch is.

    Een boek waar je graag verder in wil lezen. Al werd het vanaf pagina 250 (van 350) wel een beetje herhaling van zetten.

    Aanrader voor wie iets licht verteerbaars zoekt.

    ____

  • Adenauerhuis

    Er is niet veel van de geschiedenislessen van de middelbare school dat ik kan herhalen, maar wel de introductie van Konrad Adenauer. 

    Na de Tweede Wereldoorlog hadden de Duitsers op een gegeven moment weer een nieuwe leider nodig. Probleem was dat jarenlang iedereen mee was gegaan met de Nazi’s, dus hoe vonden ze iemand die niet besmet was. Adenauer was burgemeester van Keulen geweest, en had zich na 1933 teruggetrokken om te gaan tuinieren en kon na 1945 bondskanselier worden

    Het beeld van een tuinierende burgemeester is zo sterk dat het al die jaren in mijn hoofd is blijven zitten. Natuurlijk is de werkelijkheid iets complexer, maar een goed verhaal beklijft.

    Toen ik ontdekte dat ze nabij Bonn een Adenauerhuis hadden moest ik daar gaan kijken, zeker na het succes van ons bezoek aan de Helmut Schmidt-stichting in 2024. Met de fiets langs de Rijn naar het Zuiden. Rhöndorf ligt op zo’n driekwartier fietsen van Bonn. 

    Met de pont de Rijn oversteken

    Adenauer (1876), opgeleid als jurist, was relatief jong burgemeester van Keulen geworden in 1917. In de Weimarrepubliek bleef hij in Keulen, maar was ook politiek actief richting Berlijn. Na de machtsovername van de Nazi’s werd hij snel buiten functie gesteld. Aanvankelijk zocht hij asiel in een klooster, maar later kon hij ‘stil gaan wonen’ in zijn huis in Rhöndorf. 

    Gelegen op een voormalige wijnhelling, met uitzicht op de rijnvallei en het kleine dorp, is het een mooie plek voor een buitenhuis. Direct na de bevrijding werd Adenauer weer politiek actief. 

    Een van de foto’s in het museum, voorjaar 1945, na de bevrijding, waar Adenauer met zijn gezin de Amerikaanse officier John K. Patterson te gast heeft

    In zijn huis nodigde Adenauer alle partijbonzen van de CDU uit, feteerde ze, en alsuitkomst zou hij eerste kanselier zijn. Ieder geval voor twee jaar, gezien zijn leeftijd. Hij bleef veertien jaar kanselier. Na zijn pensionering leefde hij nog enkele jaren in Rhöndorf, schrijvend aan zijn memoires vanuit zijn tuinhuisje. Na zijn overlijden 1967 werd het huis een museum. Nu kan je er meerdere keren per dag een rondleiding krijgen (in het Duits) door tuin en huis. De rondleiding zit wel een beetje dicht tegen persoonsverheerlijking aan maar de tentoonstelling in het nabijgelegen paviljoen ligt ook de kritisch aspecten wel goed uit. 

    Binnen de geschiedenis is er de befaamde discussie: wordt deze gestuurd door stucturen of door grote mannen? Ik zou kiezen voor structuren waarbinnen personen enige speelruimte hebben, maar toch is het interessant je dan iets meer te verdiepen in de personen die een rol speelden in de geschiedenis.

    Fediverse Reacties
    Geen reacties op Adenauerhuis

    ____

*****